Drugie życie żarówki, czyli jak poprawnie utylizować zużyte źródła światła?

29 września 2020
Drugie życie żarówki, czyli jak poprawnie utylizować zużyte źródła światła?

Prawidłowo zagospodarowane, stare źródło światła może zostać poddane stosownemu recyklingowi, nadając się do powtórnego użycia. Dlaczego warto poprawnie utylizować żarówki z lamp oraz w jaki sposób można tego dokonać? 

Istotna prawidłowa utylizacja żarówek

Pewnie większość z naszych czytelników pamięta jeszcze czasy, gdy stare lub zużyte żarówki zwyczajnie wyrzucało się do kosza na domowe odpadki. Było to spowodowane faktem, że tradycyjne żarnikowe źródła światła w domowych lampach nie stanowiły zagrożenia ani dla ludzi, ani dla środowiska. Ponadto jeszcze kilkanaście lat temu raczej mało kto przejmował się ekologią i recyklingiem, stawiając raczej na wygodę prowadzenia gospodarstwa domowego, niż segregację śmieci.

Obecnie w sklepach z lampami dostępne są zróżnicowane źródła światła – żarówki led, kompaktowe świetlówki, a także wycofane z rynku, jednak nadal spotykane w sprzedaży modele halogenowe i żarowe. Wiele z nich zawiera rtęć oraz luminofory, które są wyjątkowo groźne dla zdrowia, stąd niezwykle ważne jest ich odpowiednie utylizowanie w momencie, gdy są one już niezdatne do dalszego użytku. Wyrzucając żarówki led czy świetlówki do dedykowanych pojemników ustawionych na osiedlach, w supermarketach bądź sklepach z oświetleniem sprawiamy, że zdecydowana większość z nich trafia do recyklingu. Dzięki temu po ich odpowiednim przetworzeniu możliwe jest wyprodukowanie nowych źródeł światła, bez generowania zbędnych strat, a zarazem zaśmiecania środowiska.

Jeżeli nadal prawidłowa utylizacja żarówek z lamp wydaje nam się zbędna, warto wziąć pod uwagę konsekwencje prawne ich niewłaściwego wyrzucania. Wykrycie świetlówek i żarówek led w oznakowanych kontenerach lub workach z domowymi śmieciami i zgłoszenie tego faktu przez pracownika punktu gospodarowania odpadami może grozić mandatem, a nawet dotkliwą karą grzywny. Z tego względu znacznie lepszym rozwiązaniem będzie ich usuwanie do stosownych pojemników. Jak zgodnie z prawem wyrzucać stare żarówki led, żarniki i świetlówki?

Gdzie i jak wyrzucać stare żarówki z domowych lamp?

Jak już wcześniej wspomnieliśmy, w sprzedaży dostępne są różne rodzaje żarówek, dedykowane do użycia w rozmaitych modelach lamp. Wymagają one odpowiedniego rozróżnienia i dopasowanego sposobu utylizacji. Należy przy tym pamiętać, że rozbite lub uszkodzone żarówki led i świetlówki zazwyczaj nie nadają się do recyklingu. Z tego względu – gdy przestaną one działać – warto nadal obchodzić się z nimi delikatnie, starając się wyrzucić je w nienaruszonym stanie. Jak postępować z poszczególnymi typami źródeł światła?

  • Tradycyjne żarówki żarowe można wyrzucać do kontenerów z napisem „odpady zmieszane”. Nie zawierają one bowiem niebezpiecznych elementów, a ich konstrukcja sprawia, że nie można zaklasyfikować ich w całości ani do szkła, ani też tworzywa sztucznego. Warto przy tym zachować szczególną ostrożność – ich szklana bańka jest bowiem wyjątkowo podatna na stłuczenie, a uszkodzona potrafi rozsypać się na wiele maleńkich kawałków, które mogą prowadzić do bolesnych skaleczeń.
  • Nieco bardziej skomplikowana będzie utylizacja świetlówek, czyli popularnych żarówek energooszczędnych. Zawierają one groźne substancje, które mogą zostać uwolnione w przypadku uszkodzenia szklanej obudowy. Jeżeli żarówka jedynie się przepaliła, należy zabezpieczyć ją przed rozbiciem, a następnie wrzucić do pojemnika na zużyte świetlówki obecnego na większości miejskich osiedli albo odwieźć do punktu odbioru elektrośmieci lub tzw. PSZOKU – punktu selektywnej zbiórki odpadów komunalnych (których adresy znajdziemy chociażby na stronie internetowej lokalnego Urzędu Gminy). Możemy również oddać ją w sklepie przy okazji zakupu nowego egzemplarza. W sytuacji, gdy doszło do pęknięcia obudowy, stłuczone resztki należy ostrożnie zebrać, dotykając ich przez gumowe rękawice, a w razie konieczności umycia podłogi – starannie wyczyścić ją za pomocą wilgotnej szmatki. Następnie wszystkie elementy, które miały kontakt z odłamkami pakujemy do szczelnego woreczka i oddajemy do punktu składowania odpadów. Należy także zadbać o staranne wywietrzenie pomieszczenia, które pozwoli usunąć wszystkie groźne substancje z powietrza.
  • Ostatnim, często stosowanym w lampach źródłem światła są żarówki led. Nie zawierają one żadnych groźnych elementów, jednak niedozwolone jest także ich wyrzucanie do domowego kosza na śmieci. Należy umieścić je w specjalnym pojemniku na żarówki lub oddać do punktu zbierającego elektrośmieci. Ledy można także pozostawić w sklepie w chwili kupna nowego modelu. Prawidłowo zutylizowane, są w pełni zdatne do recyklingu. 

Żarówki led – bezpieczne i najmniej kłopotliwe źródło światła

Aby codzienna eksploatacja lamp była bezpieczna, a utylizacja zużytych źródeł światła mniej kłopotliwa, w swoim domu warto zastosować żarówki led. W sprzedaży dostępne są różnorodne modele oparte o tą technologię, które pasują niemal do wszystkich typów lamp, oferowanych w sklepach z oświetleniem. Są one najbardziej wytrzymałe, a zarazem zużywają znacznie mniejszą ilość prądu niż inne rodzaje, pomagając w obniżeniu rachunków. Dodatkowo nie posiadają wewnątrz groźnych substancji, a usunięcie wysłużonych egzemplarzy sprowadza się do wyrzucenia ich do odpowiedniego pojemnika, skąd następnie będą one przekazane do ponownego recyklingu. W konsekwencji stosowanie żarówek led jest znacznie bardziej przyjazne dla środowiska, a dzięki konieczności ich rzadkiej wymiany oraz niższego zużycia energii elektrycznej – także o wiele tańsze.

W obecnych czasach recykling domowych odpadów staje się nie tylko modą, ale wręcz koniecznością. Starając się zachować proekologiczny styl życia, warto pamiętać również o właściwej utylizacji źródeł światła z lamp. Wrzucanie ich do odpowiedniego pojemnika, a także stosowanie energooszczędnych modeli – takich jak żarówki led – będzie korzystne dla środowiska i naszych portfeli, a zarazem bezpieczne dla nas samych i najbliższych nam osób.

Sprawdź następny artykuł:

Jak urządzić pokój nastolatka z użyciem modnych mebli, lamp i dodatków?